Bayazıt Export
Rehberler

12 Adımlık İhracat Rehberi

Ürün hazırlığından dosya kapanışına; ihracat sürecinin her adımı saha notlarıyla.

Export Playbook · 12 Stages
01

Ürünü İhracata Hazırla

İhracat sürecine başlamadan önce ürününüzün uluslararası standartları karşıladığından emin olun. Teknik özellikler, ambalaj, etiket ve hedef pazar gereksinimleri net olmalıdır.

GTİP/HS kodunu belirle ve kontrol et
Hedef pazar standartlarını araştır (CE, FDA vb.)
Ambalaj ve etiket uyumluluğunu doğrula

Dosya Notu

İhracata konu ürünün teknik dosyası olmadan alıcı görüşmesine girilmez. Ürün bilgi formu oluşturmak, sürecin temelidir.

02

GTİP / HS Code Tespiti

Ürünün doğru tarife pozisyonunu tespit etmek, gümrük vergisi, belge gereksinimleri ve ihracat kısıtlarını doğrudan etkiler.

6 haneli HS kodunu uluslararası sistemde doğrula
Hedef ülkedeki ek haneleri araştır
Olası kısıt veya anti-damping durumlarını kontrol et

Dosya Notu

Yanlış GTİP kodu; fazla vergi, gecikme ve yasal sorun demektir. Şüphe halinde gümrük müşavirine danışmak zorunludur.

03

Hedef Pazarı Seç

Ülke adıyla değil, pazar davranışıyla düşün. İthalat hacmi, rakip kaynaklar, fiyat duyarlılığı ve ödeme alışkanlıkları analiz edilmeli.

ITC Trade Map'te hedef ülke ithalat verisini incele
Rakip ihracatçı ülkeleri ve fiyat bandını belirle
Yerel mevzuat, sertifika ve etiket gereksinimlerini araştır

Dosya Notu

Pazar seçimi; lojistik maliyeti, ödeme riskini ve belge yükünü doğrudan etkiler. Coğrafi yakınlık tek başına yeterli kriter değildir.

04

Alıcı ve Kanal Doğrulaması

LinkedIn, şirket web sitesi, referanslar ve ticaret sicil kayıtları ile alıcının gerçek ticari aktör olduğunu doğrula.

Şirket tescil ve adres bilgilerini kontrol et
Referans veya geçmiş ticaret kaydı iste
İlk iletişim kalitesini ve dönüş hızını değerlendir

Dosya Notu

Sahte alıcı riski özellikle soğuk iletişim kanallarında yüksektir. Numune talepleri ve belirsiz iletişim önemli uyarı işaretleridir.

05

Maliyet ve Fiyat Tablosu

Üretim maliyetinden teslim noktasına kadar tüm kalemleri kapsayan landed cost hesaplaması yapılmadan fiyat verilemez.

Ex-works maliyet + ambalaj + iç nakliye hesapla
Navlun, sigorta ve yerel masrafları ekle
Kur riski marjı ve hedef kar marjını belirle

Dosya Notu

Landed cost hesaplamadan verilen teklifler; kârsız satışa veya müşteri kaybına yol açar. Fiyat, güven inşa ederken marjı da korumalıdır.

06

Proforma ve Teklif Disiplini

Proforma fatura yalnızca fiyat listesi değildir. Teslim şekli, ödeme koşulları, geçerlilik süresi ve Incoterm açıkça belirtilmelidir.

Incoterm ve teslim noktasını yazılı ifade et
Ödeme koşulunu ve para birimini netleştir
Geçerlilik süresini ve kur bazını belirt

Dosya Notu

Proformada Incoterm yazmamak, ileride teslim anlaşmazlıklarına ve ek maliyet taleplerine zemin hazırlar.

07

Teslim Şekli ve Lojistik

Forwarder seçimi, konteyner tipi, transit rota ve ön yükleme takvimini planlayın. Birden fazla navlun teklifi alın.

En az 2-3 forwarder'dan karşılaştırmalı teklif al
Transit süre, aktarma ve free time koşullarını netleştir
Yükleme takvimini belge hazırlık süreciyle senkronize et

Dosya Notu

Forwarder seçimini yalnızca navlun fiyatına bağlamak; gizli masraflar, düşük servis kalitesi ve gecikme riskini beraberinde getirir.

08

Ödeme ve Risk Yönetimi

Ödeme yöntemi; alıcı profiline, ülke riskine ve ilişki geçmişine göre belirlenmelidir.

Akreditif, TT (Wire Transfer), D/P seçeneklerini değerlendir
Ülke risk puanını ve ödeme geçmişini araştır
Kısmi peşinat + bakiye yapısını teklif et

Dosya Notu

Ödeme riskini küçümsemek, ihracat dosyasının en kritik hatasıdır. Güven inşa edilmeden esnek ödeme koşulları verilmemelidir.

09

Evrak Setini Hazırla

Sevkiyat öncesinde tüm belgelerin eksiksiz, tutarlı ve hatasız olduğunu doğrula. Belge hatası = gümrükte gecikme.

Commercial Invoice, Packing List, B/L taslağını kontrol et
Menşe belgesi, A.TR veya EUR.1 gereksinimini araştır
Özel belgeler (fitosanitasyon, analiz, CE) hazır mı?

Dosya Notu

Evrak setindeki küçük tutarsızlıklar bile gümrükte malı durdurabilir. Her belgeyi çapraz kontrol etmek zaman tasarrufu sağlar.

10

Gümrük ve Yükleme Günü

İhracat beyannamesi, gümrük onayı ve yükleme onayı birbirine bağlıdır. Zamanlamayı dikkatli yönetin.

İhracat beyannamesinin gümrük tarafından onaylandığını doğrula
Yükleme öncesi koli ve ağırlık tutarlılığını kontrol et
Kaptan makbuzu (Mate's Receipt) alındığını teyit et

Dosya Notu

Yükleme gününde son dakika belge eksikliği tüm sevkiyatı erteleyebilir. Konteyner ve belge onayı paralel yürütülmelidir.

11

Sevkiyat Takibi

Konteyner konumunu, ETA'yı ve varış limanındaki gümrükleme sürecini düzenli takip edin.

Konteyner numarasını ve takip linkini forwarder'dan al
ETA değişikliklerini alıcıya proaktif olarak bildir
Free time ve demurrage riskini gözlemle

Dosya Notu

Sevkiyat sonrası sessizlik; alıcı güvenini zedeler ve demurrage gibi görünmez maliyetlere kapı açar.

12

Dosya Kapanışı ve Dersler

Her sevkiyat, bir sonraki ihracat için kaynak belgedir. Tüm evraklar arşivlenmeli, maliyetler kaydedilmeli ve dersler çıkarılmalıdır.

Tüm belgeleri dijital arşivde düzenle
Gerçek maliyetleri bütçeyle karşılaştır, sapmaları kaydet
Alıcı geri bildirimini topla ve ilişkiyi güçlendir

Dosya Notu

Dosya kapanışı yapılmayan ihracat, öğrenilmemiş bir deneyimdir. Her sevkiyat, bir sonrakini daha iyi yapmak için fırsat sunar.

Dikkat

Sık Yapılan Hatalar

İhracat sürecinde tekrarlayan ve maliyetli hatalar. Bunları bilmek, aynı tuzağa düşmemek demektir.

Landed Cost Hesaplamamak

Navlun, gümrük, yerel masraflar ve kur etkisi hesaplanmadan verilen fiyat kar marjını eritir.

Yanlış Incoterm Seçmek

Teslim şekli, risk ve maliyet sınırını belirler. Yanlış Incoterm; anlaşmazlığa ve beklenmedik maliyete yol açar.

GTİP Kontrolünü Atlamak

Yanlış tarife kodu; fazla vergi, kısıtlama veya hukuki sorun anlamına gelir.

Belge Takvimini Kaçırmak

Gümrük ve banka belgelerinin son tarihleri gemi hareket takvimiyle uyumsuz olursa sevkiyat ertelenebilir.

Hedef Pazarı Okumadan Teklif Vermek

Rakip fiyatları, ödeme alışkanlıkları ve talep davranışı bilinmeden yapılan teklifler genellikle yanıtsız kalır.

Ödeme Riskini Hafife Almak

Alıcı güven geçmişi oluşmadan açık hesap veya uzun vadeli ödeme kabul etmek nakit akışını tehlikeye atar.

Ambalajı Yerel Düşünmek

Uzun transit, tropik iklim veya katı etiket gereksinimleri olan hedef pazarlar için yerel ambalaj standartları yetersiz kalır.

Numune Sürecini Belirsiz Bırakmak

Numune maliyeti, geri iadesi ve onay süreci yazılı netlik olmadan gereksiz kayıplara ve iletişim kopukluklarına yol açar.

Kur Farkını Unutmak

Fiyatlandırma anı ile ödeme anı arasındaki kur değişimi kârlılığı doğrudan etkiler.

Alıcı Doğrulamasını Geçmek

Ticaret sicili, referans veya geçmiş performans kontrol edilmeden sahte alıcı veya kötü niyetli taraflarla çalışma riski doğar.

Transit Süreyi Abartmak

Gerçekçi olmayan ETA taahhüdü; alıcı güvenini zedeler ve cezai hükümler tetikleyebilir.

Sigortayı Sonradan Düşünmek

Taşıma sigortası yükleme öncesi yapılmalıdır. Hasar sonrası yapılan sigorta talebi geçersiz sayılır.

Etiket ve Dil Hatası Yapmak

Hedef ülkenin dilinde ve formatında olmayan etiket; gümrükte ürünü durdurabilir veya iade gerektirebilir.

Menşe Belgesini Geç Almak

İhracat sonrası geriye dönük menşe belgesi almak zordur. Tercihli tarife avantajı da kaybedilebilir.

Forwarder Seçimini Sadece Fiyata Bağlamak

Düşük navlun; gizli masraflar, yavaş transit veya kötü servis kalitesi ile gelebilir.

Free Time Takibini Unutmak

Konteyner varışından sonra izlenmezse demurrage ve detention ücretleri sessizce birikir.

Eksik Fotoğraf ve Kayıt Tutmak

Yükleme öncesi fotoğraf ve ağırlık kaydı olmadan hasar veya anlaşmazlık durumunda ispat güçleşir.

Proformada Incoterm Yazmamak

Incoterm belirtilmeyen teklif; teslimat sorumluluğunu muğlak bırakır ve anlaşmazlığa davetiye çıkarır.

İhracat Kısıtlarını Araştırmamak

Bazı ürün ve ülke kombinasyonları ihracat lisansı, kota veya ambargodan etkilenebilir.

Dosya Kapanışı Yapmamak

Teslimattan sonra evrak arşivi ve maliyet analizi yapılmazsa gelecek sevkiyatlar aynı hatalarla tekrarlanır.